Đề xuất giải pháp kết nối hoạt động văn học, nghệ thuật các tỉnh miền Trung

Hội thảo thu hút đông đảo giới trí thức, văn nghệ sĩ khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Tham dự Hội thảo có nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam; đồng chí Trần Thị Thanh Hải, Trưởng Cơ quan đại diện Văn phòng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tại thành phố Đà Nẵng; đồng chí Đoàn Ngọc Hùng Anh, Phó Chủ tịch HĐND thành phố; đồng chí Nguyễn Thị Kim Hoa, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy; nhà thơ Nguyễn Nho Khiêm, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật thành phố Đà Nẵng; cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành của thành phố; Chủ tịch, Phó Chủ tịch các Hội Văn học - Nghệ thuật chuyên ngành; các nhà nghiên cứu, lý luận phê bình, văn nghệ sĩ, nhà quản lý văn hóa đến từ các tỉnh, thành khu vực miền Trung - Tây Nguyên; đại diện các trường đại học, cơ sở đào tạo văn hóa - nghệ thuật; các cơ quan báo chí, truyền thông Trung ương và địa phương.

Hội thảo do nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân và nhà thơ Nguyễn Nho Khiêm đồng chủ trì.

Tại Hội thảo, đồng chí Nguyễn Thị Kim Hoa, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Đà Nẵng cho biết miền Trung là một không gian văn hóa đặc thù, tích tụ dày dặn các lớp trầm tích lịch sử, qua đó hình thành nên bản sắc văn hóa riêng. Trên nền tảng đó, Đà Nẵng giữ vai trò trung tâm kết nối, là điểm giao thoa giữa giá trị truyền thống và những sáng tạo mới trong bối cảnh chuyển đổi số, hướng tới mục tiêu xây dựng thành phố hiện đại nhưng vẫn giàu bản sắc. Trong thời gian tới, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan để tham mưu lãnh đạo thành phố tạo môi trường sáng tạo cởi mở, tăng cường giao lưu liên vùng và hỗ trợ tối đa cho đội ngũ văn nghệ sĩ phát triển. Các kết quả Hội thảo được kỳ vọng sẽ là cơ sở quan trọng để hoạch định chính sách phát triển văn học, nghệ thuật trong thời gian tới.

Đồng chí Nguyễn Thị Kim Hoa, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Đà Nẵng phát biểu tại Hội thảo.

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, nhà thơ Nguyễn Nho Khiêm, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật thành phố cho biết trong bối cảnh đô thị hóa và công nghệ số đang làm mờ dần ranh giới vùng miền, hội thảo đặt ra vấn đề cấp thiết về việc nhận diện và bảo tồn “bản sắc” văn học nghệ thuật. Từ đó, ông nhấn mạnh vai trò của người nghệ sĩ trong việc vừa gìn giữ những giá trị cốt lõi, vừa mở rộng biên độ biểu đạt để bản sắc miền Trung không ngừng được tái sinh trong đời sống đương đại.

Nhà thơ Nguyễn Nho Khiêm, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật thành phố phát biểu đề dẫn Hội thảo.

Hội thảo đã nhận được 28 tham luận chuyên sâu, tập trung vào hai nội dung chính: nghiên cứu về bản sắc vùng, liên vùng trong không gian văn học, nghệ thuật miền Trung và thảo luận về các giải pháp liên kết vùng. Các nhà khoa học đã phân tích đa dạng các khía cạnh từ văn hóa dân gian xứ Huế, dân ca Nghệ Tĩnh, hát bội Nam Trung Bộ đến âm nhạc Tây Nguyên và các vấn đề đương đại như công nghiệp văn hóa, chuyển đổi số trong sáng tác. Nhiều ý kiến nhấn mạnh rằng chính các “tầng ký ức” từ làng quê đến đô thị đã tạo nên chiều sâu và giọng điệu riêng cho văn học, nghệ thuật khu vực. Bên cạnh đó, một số đại biểu đề cập đến vai trò của việc giữ gìn bản sắc văn hóa trong mối quan hệ với đổi mới sáng tạo; nhấn mạnh sự cần thiết của việc phát huy hiệu quả các kênh lan tỏa như tạp chí văn nghệ, xuất bản, truyền thông số nhằm đưa tác phẩm đến gần hơn với công chúng, góp phần xây dựng đời sống văn hóa tinh thần phong phú và bền vững. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cũng thẳng thắn chỉ ra những khó khăn, vướng mắc hiện nay như: nguồn lực đầu tư cho văn học nghệ thuật còn hạn chế; cơ chế, chính sách hỗ trợ sáng tạo chưa thực sự đồng bộ; hoạt động liên kết vùng còn thiếu chiều sâu; việc ứng dụng công nghệ số trong sáng tác, quảng bá còn chậm và chưa đồng đều giữa các địa phương. 

Các đại biểu tham gia thảo luận sôi nổi, trao đổi nhiều ý kiến tâm huyết tại Hội thảo.

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân đánh giá cao vai trò của Đà Nẵng như một trung tâm năng động, có khả năng kết nối và lan tỏa các giá trị sáng tạo trong khu vực. Ông nhấn mạnh, trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số mạnh mẽ, việc xây dựng các thiết chế văn hóa hiện đại, thúc đẩy liên kết vùng và tạo điều kiện cho văn nghệ sĩ giao lưu, sáng tạo là hết sức cần thiết. Đồng thời, ông kỳ vọng những gợi mở từ hội thảo sẽ sớm được chuyển hóa thành các chương trình hành động cụ thể như xây dựng tủ sách định danh, tổ chức trại sáng tác chuyên đề, qua đó góp phần nâng cao vị thế văn học nghệ thuật miền Trung trong dòng chảy văn hóa cả nước.

Nhà nghiên cứu Đinh Thị Trang, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học - Nghệ thuật thành phố Đà Nẵng cho biết, Hội thảo đã nhận được nhiều tham luận công phu cùng những ý kiến trao đổi sâu sắc của các nhà nghiên cứu, văn nghệ sĩ và nhà quản lý văn hóa trong khu vực. Các tham luận đã tiếp cận vấn đề từ nhiều góc độ như văn học, âm nhạc, sân khấu, điện ảnh, mỹ thuật, văn hóa dân gian, di sản và công nghiệp văn hóa, qua đó góp phần nhận diện rõ hơn diện mạo cũng như tiềm năng phát triển của văn học nghệ thuật miền Trung trong bối cảnh đương đại. Đặc biệt, những đề xuất về việc tăng cường kết nối giữa các địa phương, tăng cường giao lưu, trại sáng tác và liên hoan nghệ thuật; tổ chức các hội thảo khoa học mang tính khu vực; phối hợp biên soạn các tuyển tập văn học nghệ thuật miền Trung; tôn vinh các văn nghệ sĩ có đóng góp liên vùng; và xây dựng mạng lưới diễn đàn học thuật chung thông qua các tạp chí văn nghệ trong khu vực...

Hội thảo không chỉ là diễn đàn học thuật mà còn là dịp để các văn nghệ sĩ miền Trung thắt chặt tình đoàn kết, cùng tìm ra những giải pháp thiết thực để giữ gìn bản sắc, đưa văn học nghệ thuật miền Trung phát triển.

T. T