Học tập đạo đức Hồ Chí Minh
Học tập phong cách sử dụng ngôn ngữ báo chí của Bác Hồ

Sự nghiệp báo chí của Bác Hồ rất rộng lớn, phong phú, nhiều vấn đề, bài học và kinh nghiệm quý để lại cho các thế hệ con cháu.

Nhân kỷ niệm lần thứ 128 ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh giới thiệu đến bạn đọc tuyển tập ''Góp phần tìm hiểu Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh'' của nhà nghiên cứu Nguyễn Thành. Được sự đồng ý của nhà xuất bản, Zing.vn trích đăng lại bài viết thuộc cuốn sách này:

Sự nghiệp báo chí của Bác Hồ rất rộng lớn, phong phú, nhiều vấn đề, bài học và kinh nghiệm quý để lại cho các thế hệ con cháu. Ở đây, tôi chỉ giới hạn vào việc tìm hiểu phong cách sử dụng ngôn ngữ dân tộc trên báo chí của Bác, soi vào thực trạng ngôn ngữ báo chí ta hiện nay.

Sinh thời, Bác đã nói không ít về ngôn ngữ báo chí với cán bộ ta, những người làm báo ta, đồng thời những bài viết của Bác đã sử dụng ngôn ngữ ấy một cách chặt chẽ, chuẩn xác, nhất quán.

Viết vắn tắt, dẫn đến cụt đầu, vô nghĩa

Bác Hồ viết: "Phải viết gọn gàng, rõ ràng, vắn tắt. Nhưng vắn tắt không phải là cụt đầu, cụt đuôi, mà phải có đầu, có đuôi". Trên truyền hình của ta, có buổi phát hình một số cán bộ cao cấp đều nói xóa mù chữ thành "xóa mù" như thế là cụt đuôi, là vô nghĩa. Mù chữ và mù mắt là hoàn toàn khác nhau, nhập làm một là sai lầm.


Không ít nhà báo của ta mắc bệnh ham dùng chữ, không nói và viết phần nhiều, phần lớn, mà dùng chữ đa phần, không nói hiện có, mà thích nói hiện hữu, rồi bất cập, lộ trình, chế tài... nhiều người không hiểu người ta định nói gì.Bác Hồ viết: "Chớ ham dùng chữ. Những chữ mà không biết rõ thì chớ dùng. Những chữ mà tiếng ta có thì phải dùng tiếng ta".

Cách đây vài năm, có nạn sóng thần xảy ra tàn phá một số nước châu Á, các cơ quan nhân đạo truyền thông của ta vận động nhân dân góp phần ủng hộ tiền, quần áo cứu giúp nạn nhân sóng thần. Có buổi Truyền hình Việt Nam đưa lên màn ảnh mấy chữ "ủng hộ" "sóng thần". Dù viết chữ "sóng thần" trong ngoặc kép hay bỏ ngoặc kép đi, mà đọc cả câu cũng là loạt "cụt đầu" vô nghĩa. Sao không viết "ủng hộ nạn nhân sóng thần"?.

Bác Hồ nói: "Có hàng vạn cái mượn như thế". Tiếng "giúp nhau" mà Bác Hồ dùng đã vắng bóng trên báo chí, văn bản của Đảng và Nhà nước ta, bị từ "hỗ trợ" chiếm chỗ trong tiếng nói cửa miệng của mọi người, từ lãnh đạo cao cấp đến dân thường và bị bóp méo đi.

Hỗ trợ tương ứng với tiếng Việt là giúp nhau, có đi có lại, nhiều chiều. Ta thì nói: Trung ương hỗ trợ địa phương, tỉnh huyện được Trung ương hỗ trợ! Tôi đi đường thấy một chị xách một túi nặng, một chị khác đi tới hỏi: có cần hỗ trợ không đấy?


Chữ nước ngoài, có người đọc chữ Anh theo âm Anh, người đọc chữ Anh theo âm Pháp hay tùy ý đọc bất cứ ngoại ngữ nào đều theo âm Việt. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) người đọc là Gi, Đi, Pi theo âm Anh, người đọc là Giê, Đê, Pê theo âm Pháp, người đọc là Gờ, Đờ, Pờ theo âm Việt!
Chữ nước ngoài dịch ra tiếng Việt bị dùng sai

Chữ EU - liên minh châu Âu viết tắt, người đọc theo âm Việt là E U, người đọc theo âm Pháp là Ơ Uy, rất tùy tiện (tiếng Anh là European Union).

Chữ US, USA dịch ra tiếng Việt cũng bị... dùng sai. US là viết tắt của United State, USA là viết tắt của United States of America. Chữ trên là Hợp chúng quốc (xin lưu ý chữ chúng, dấu sắc, không phải chủng, dấu hỏi). Chữ dưới là Hợp chúng quốc Bắc Mỹ.

Các từ điển chữ Hán, Hán - Anh, Anh - Hán, Hán - Việt đều dịch là Hợp chủng quốc, ta thay dấu sắc thành dấu hỏi, là sai.

Trên đây tôi mới đưa ra một số từ, ngữ làm dẫn chứng. Nhân kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ và ngày truyền thống của báo chí cách mạng Việt Nam, chúng ta cùng nhau bàn bạc, học tập phong cách sử dụng ngôn ngữ báo chí của Bác Hồ là một việc làm rất có ý nghĩa và bổ ích.

Trích sách "Góp phần tìm hiểu Nguyễn Ái Quốc Hồ Chí Minh"
(news.zing.vn)

CÁC TIN KHÁC
Là người công bộc phải có tinh thần trách nhiệm với Nhân dân (16-09-2018)
Khát vọng độc lập tự do trong tư tưởng Hồ Chí Minh (13-09-2018)
Trọng dụng nhân tài và nghệ thuật dùng người cho dân, cho nước của Bác Hồ (09-09-2018)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về thương yêu, chăm lo bồi dưỡng cán bộ (04-09-2018)
Chủ tịch Hồ Chí Minh với ngày 2-9 lịch sử và Di chúc bất tử (29-08-2018)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hoá, văn nghệ (22-08-2018)
Phong cách sống của Chủ tịch Hồ Chí Minh (16-08-2018)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về chống chủ nghĩa cá nhân (07-08-2018)
Đọc 'Tứ Tôn châm': Ngẫm về lời dạy của Bác Hồ kính yêu (03-08-2018)
Phong cách lãnh đạo Hồ Chí Minh (01-08-2018)
Nội dung, phương pháp vận động quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc theo tư tưởng Hồ Chí Minh (28-07-2018)
Quan điểm của Đảng và tư tưởng Hồ Chí Minh về chính sách thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng (27-07-2018)
Khắc sâu và lan tỏa đạo đức, phong cách của Bác Hồ với mọi thế hệ người làm báo (08-07-2018)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về tính đảng và ý nghĩa đấu tranh trong văn học cách mạng Việt Nam (02-07-2018)
Giá trị nhân văn trong Lời kêu gọi thi đua ái quốc của Chủ tịch Hồ Chí Minh (11-06-2018)
Chủ tịch Hồ Chí Minh với các bài báo người tốt, việc tốt (06-06-2018)
Vận dụng tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về phát huy nhân tố con người trong công cuộc đổi mới đất nước (02-06-2018)
Học Bác, làm theo Bác (25-05-2018)
Chủ tịch Hồ Chí Minh và bài học sử dụng nhân tài (22-05-2018)
Kỷ niệm Ngày sinh của Bác, nghĩ về công tác cán bộ hiện nay (16-05-2018)
Thứ sáu, ngày 21/09/2018
Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Tình yêu là trạng thái mà khi đó hạnh phúc của một người khác trở nên cực kỳ quan trọng đối với hạnh phúc của bạn.
Robert A Heinlein

Với những kẻ độc ác, mọi thứ đều là cái cớ.
Voltaire

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn