VĂN NGHỆ ĐỜI SỐNG
Vấn nạn 'đạo' các tác phẩm nghệ thuật: Cần thuốc đặc trị

Vấn nạn đạo tác phẩm nghệ thuật đã ảnh hưởng không nhỏ đến sự sáng tạo, uy tín của các nghệ sĩ… Mặc dù “mắt thấy, tai nghe” nhưng đến nay những câu chuyện trên đến nay vẫn chưa có thuốc “đặc trị” hiệu quả. PV Báo Đại Đoàn Kết đã ghi nhận ý kiến của các nhà quản lý về những bất cập cũng như hướng giải quyết thực trạng này.
Ông Vi Kiến Thành- Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm: Vấn nạn tranh giả tác động rất xấu đến đời sống mỹ thuật


Thị trường mỹ thuật Việt Nam đã và đang những bước đầu tiên theo mô hình tương đối chuyên nghiệp hội tụ khá đủ các yếu tố như lực lượng sáng tạo với nhiều họa sĩ giỏi, có tác phẩm chất lượng; hệ thống gallery là các “chân rết” để phát triển thị trường; các trung tâm đấu giá để việc mua bán diễn ra công khai, minh bạch.

Tuy nhiên, thực trạng vấn đề tranh thật, tranh giả ở Việt Nam đã và đang bị dư luận và báo chí nói đến từ lâu. Ai cũng phải thừa nhận đó là một vấn nạn có tác động rất xấu đến đời sống mỹ thuật, đặc biệt khi chúng ta đang hướng đến xây dựng một thị trường mỹ thuật trong nước.

Bởi thực tế nhu cầu sao chép tranh hiện nay là có thật và đang diễn ra trên thế giới, chứ không chỉ riêng ở Việt Nam. Một bức tranh sáng tác độc bản thì giá của nó rất cao. Vì vậy, nạn sao chép tranh “nở rộ” là do đáp ứng nhiều nhu cầu, ngay cả nhu cầu treo tại nhà.

Ngoài ra, nguyên nhân dẫn đến thực trạng này là sự lúng túng của các cơ quan quản lý. Chúng ta đã có trung tâm giám định các tác phẩm văn học nghệ thuật thuộc Cục Bản quyền tác giả được thành lập tháng 6/2016. Chúng ta đã có Luật Đấu giá tài sản và Luật Sở hữu trí tuệ làm hành lang pháp lý để vận hành các giao dịch cho thị trường nghệ thuật. Về tổ chức bộ máy để vận hành thị trường mỹ thuật thì chúng ta đã có đủ, chỉ có điều các đơn vị này làm thế nào để vận hành cho tốt.

Trước vấn đề này, Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm đã đề xuất với lãnh đạo Bộ VHTTDL cho phép triển khai xây dựng Thông tư về tiêu chuẩn giám định viên mỹ thuật. Trong đó, sẽ có quy định về tiêu chuẩn giám định viên cũng như các sàn đấu giá phải công khai danh tính giám định viên, tránh tình trạng mù mờ như hiện nay.

Còn về máy móc, hiện tại chưa có nhưng khi cần thiết vẫn có thể xin hỗ trợ từ Bộ Công an. Ngoài ra, để đối phó với vấn nạn này, trước mắt các tác giả cần phải đăng ký bản quyền sản phẩm. Có thể chụp ảnh tranh, tác phẩm của mình rồi gửi email đến Cục Bản quyền tác giả; đồng thời đăng ký mẫu chữ ký sử dụng trên tác phẩm.

Đây là cơ sở pháp lý, để nếu xảy ra tranh chấp bản quyền còn có chứng cứ giải quyết. Bên cạnh đó, người sáng tác cũng như bán tranh cũng phải công khai, minh bạch đóng thuế, để đảm bảo quyền lợi cho cả người bán lẫn người mua nếu xảy ra kiện tụng. 

Ông Chu Văn Hòa- Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành: Lỗ hổng từ các nhà xuất bản

Để xảy ra tình trạng sách lậu, “đạo sách” trong thời gian qua là bởi 2 nguyên nhân do nhà xuất bản (NXB) gặp khó khăn trong kinh tế và do cơ quan chủ quản buông lỏng quản lý. Thực tế, nhiều NXB đang ở trong tình trạng sống dở, chết dở bởi được sinh ra mà không được nuôi dưỡng.

Mỗi cuốn sách, ngoài giá trị hàng hóa còn mang giá trị văn hóa; ngoài giá trị vật chất còn có giá trị bảo tồn văn hóa, truyền dạy tri thức, vì vậy phần giá trị bảo tồn này nên được bù lỗ.

Tuy nhiên, điều đáng buồn là hiện nay nhiều NXB vẫn phải thuê đất giống như hàng quán. Một số NXB không có tiền trả lương nên phải làm liều. Nếu cơ quan chủ quản không thể hiện hết vai trò trách nhiệm đối với một NXB được thành lập, nghĩa là đem đến xã hội những người làm công tác xuất bản làm việc với mọi giá. Lỗi ấy một phần do cơ quan chủ quản buông lỏng quản lý, chỉ đạo với các NXB, họ không thể không nhìn nhận trách nhiệm của mình. 

Vừa qua, Cục đã tham mưu Bộ TTTT đề xuất Chính phủ và Quốc hội thông qua một số vấn đề nhằm kiện toàn lại các NXB. Cụ thể như, quy định mỗi tỉnh có không quá một NXB, trừ Hà Nội và TP HCM.

Các NXB tự điều tiết hoạt động theo cơ chế thị trường, mỗi NXB chỉ bảo đảm một nhiệm vụ cụ thể. Với các đơn vị chỉ thành lập NXB rồi hoạt động chủ yếu bằng cách liên kết bán giấy phép hoặc không đủ điều kiện sẽ phải đóng cửa.

Sắp tới, Cục cũng sẽ xác định lại chức năng, nhiệm vụ của các NXB trước khi tiến hành đổi giấy phép theo luật mới; xem xét lại điều kiện, tiêu chuẩn các NXB về mặt bằng, cơ sở vật chất, vốn, đội ngũ biên tập viên, việc thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ.

Trong quá trình xây dựng luật, Cục đã tham mưu về Luật Xử phạt vi phạm hành chính. Tuy nhiên, do không có sự thống nhất của các cấp, các ngành nên khi được đưa vào luật không phù hợp thực tế, mức xử phạt hành chính không đủ sức răn đe.

Tôi nghĩ, việc bổ sung Luật Xử phạt vi phạm hành chính là việc làm cấp thiết. Ngoài ra, một trong những nguyên nhân dẫn đến vấn nạn này là hiện nay chất lượng biên tập viên của các NXB quá kém.

Tôi còn nhớ thời kỳ hoàng kim của ngành xuất bản, nếu một người được là biên tập viên trong một NXB nào đó thì đều cảm thấy hãnh diện. Bởi để được ngồi ở vị trí đó, phải là người túc nho, cao niên, sở hữu một kho kiến thức mới được phép sửa chữ nghĩa cho thiên hạ. Những người được đề tên biên tập trong danh mục cuốn sách đều cảm thấy được trân trọng.

Nhưng kể từ khi NXB không còn bao cấp, lợi nhuận từ cuốn sách với cơ chế hiện tại đã không còn được chia đều cho người biên tập, nên họ đã phải đi “bán chữ” ở chỗ khác và như vậy nhiều NXB chỉ còn lại những biên tập viên rất trẻ chưa có kinh nghiệm và kiến thức.

Tuy nhiên, không thể áp dụng xử phạt hành chính bởi chủ yếu các NXB hiện nay đang chịu sự quản lý của nhà nước, nên tất cả các biên tập viên đều có trách nhiệm dưới sự quản lý, xử phạt theo luật của công chức.    

    Minh Quân (ghi)
(http://daidoanket.vn)

CÁC TIN KHÁC
Giải Man Booker 2018 - Anna Burns đoạt giải với tiểu thuyết viết từ 'vài trăm chữ thừa' (17-10-2018)
Liên hoan phim quốc tế Tokyo 2018: Phim âm nhạc lên ngôi (16-10-2018)
Khai thác văn hóa, nghệ thuật biểu diễn thu hút khách du lịch: Vẫn là câu chuyện đường dài (15-10-2018)
Nhạc Chăm - nốt trầm huyễn hoặc giữa dòng chảy âm nhạc hiện đại! (12-10-2018)
Ấn tượng những tác phẩm gợi cảm về sex và nữ quyền (11-10-2018)
Ngắm những tác phẩm tuyệt đẹp từ trà và cà phê (10-10-2018)
Những vở diễn ghi dấu ấn đẹp (08-10-2018)
Cơ hội cho điện ảnh Đà Nẵng (05-10-2018)
Giải Nobel 2018: Khi giải văn học bỗng thành 'trang trắng' (04-10-2018)
Vấn đề bản quyền tác phẩm mỹ thuật: Vấn nạn cần phải báo động (03-10-2018)
Phim 'remake' sớm nở tối tàn (02-10-2018)
Nhạc giao hưởng: Âm nhạc đỉnh cao chứa đựng ‘giá trị vàng’ (01-10-2018)
Gu thưởng thức của khán giả ngày càng cao (24-09-2018)
Chung khảo Man Booker 2018: Xuất hiện nữ nhà văn trẻ nhất trong lịch sử giải (21-09-2018)
Đấu giá tác phẩm nghệ thuật bao giờ chuyên nghiệp? (20-09-2018)
Nâng cao trình độ về lý luận phê bình văn học, nghệ thuật (19-09-2018)
Huế - Đà Nẵng chung tay trùng tu Hải Vân Quan (18-09-2018)
Khi văn nghệ sĩ làm dân vận (17-09-2018)
Liveshow ca nhạc: Cuộc chơi của những ca sĩ tên tuổi (14-09-2018)
Điện ảnh khai thác văn hóa truyền thống (13-09-2018)
Thứ năm, ngày 18/10/2018
Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Tình yêu là trạng thái mà khi đó hạnh phúc của một người khác trở nên cực kỳ quan trọng đối với hạnh phúc của bạn.
Robert A Heinlein

Với những kẻ độc ác, mọi thứ đều là cái cớ.
Voltaire

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn