VĂN NGHỆ ĐỜI SỐNG
Thách thức với cổ phục trong điện ảnh

Điện ảnh Việt Nam có bề dày lịch sử gần 70 năm, nhưng đến tận bây giờ, lượng phim cổ trang vẫn vô cùng ít ỏi. Phim lịch sử đụng đâu khó đó. Cái khó không chỉ là thiếu kịch bản hay, đạo diễn tốt mà còn chuyện phục trang sao cho trúng, cho đúng với dòng chảy thời gian cũng là một vấn đề.



Đụng tới là sai

Bàn về phim lịch sử, nhiều đạo diễn thừa nhận, chưa bàn tới nội dung, hay diễn xuất mà chính trang phục mới là điều khiến không ít bộ phim lịch sử của Việt Nam bị khán giả phản ứng.

Dẫn chứng điển hình là Thái tổ Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long, bộ phim có kinh phí khổng lồ, được làm kỷ niệm Đại lễ 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội, tuy nhiên phim đã bị hủy chiếu bởi từ cảnh quay, võ thuật, diễn viên quần chúng… và đặc biệt là trang phục nhân vật quá giống phim Trung Quốc.

Gần đây có phim Mỹ nhân được Bộ VH-TT-DL đặt hàng để tái hiện thời kỳ lịch sử Trịnh - Nguyễn phân tranh, song ngay từ khi những hình ảnh đầu tiên được công bố, khán giả nhanh chóng nhận ra bộ quan phục in hình giống nhân vật vua sư tử trong phim nổi tiếng The Lion King của Walt Disney. 

Nhà sử học Lê Văn Lan cho rằng, làm phim lịch sử, trang phục đóng vai trò quan trọng và là khâu tốn kém nhưng cũng dễ nhận “gạch đá” nhất. Chỉ số ít những bộ phim như Long Thành cầm giả ca, Huyền sử thiên đô được đánh giá là tôn trọng lịch sử, có giá trị thẩm mỹ và mang đậm văn hóa Việt.

Các nhà làm phim thừa nhận, thiết kế và lựa chọn trang phục cho phim cổ trang là bài toán khá hóc búa. Căn cứ vào những tư liệu lịch sử, hiện vật tìm được tại một số mộ chí cũng như nhiều tư liệu mà phương Tây còn ghi lại, có thể đưa ra những cứ liệu chính xác về trang phục từ thế kỷ 18 cho tới nay. Nhưng với các triều đại muộn hơn như  Lý, Trần, Mạc ăn vận ra sao, áo mũ cân đai thế nào cũng khá khó khăn. 

Bàn về phục trang trong điện ảnh, nhà nghiên cứu Trịnh Bách cũng thừa nhận đây là việc không đơn giản, bởi lẽ trang phục, đặc biệt là của tầng lớp quan lại người Việt xưa chịu ảnh hưởng từ các triều đại bên Trung Quốc.

Từ phim ảnh, truyện tranh, trang phục của các đoàn nghệ thuật truyền thống… đều không chuẩn, lâu dần người dân hiểu sai về trang phục của cha ông. Việc hễ làm là vướng, đụng tới là “sạn” trong phục trang cũng góp phần khiến cho dòng phim cổ trang bị thụt lùi với dòng chảy điện ảnh Việt.

Chuyển tải nhiều thông điệp văn hóa

“Chúng ta đã từng làm phim lịch sử nhưng rất sơ sài. Thật tội nghiệp khi có những tác phẩm mà đạo diễn, diễn viên phải mượn trang phục của các đoàn tuồng, chèo, miễn là có vẻ “cổ cổ” một chút để đưa vào. Để rồi, sau khi ra mắt đã bị phản ứng dữ dội của công chúng”, nhà sử học Lê Văn Lan nhận định. 

Vì thế, việc đoàn làm phim Phượng Khấu kể cuộc đời Nghi Thiên Chương hoàng hậu (vợ vua Thiệu Trị, sau là Từ Dụ thái hậu) bắt tay với một đơn vị chuyên phục chế trang phục cổ để cùng xây dựng kho phục trang lên tới 300 bộ, được coi là một trong những dự án “khủng” với người làm phim lịch sử.

Đầu tư nhiều về số lượng và chất lượng, song chàng trai 9X Nguyễn Đức Lộc, người đứng đầu Ỷ Vân Hiên, đơn vị chịu trách nhiệm về phục trang, cũng thừa nhận, trong bối cảnh nghiên cứu về cổ phục còn rất nhiều khoảng trống thì kinh phí là một trong những vấn đề nan giải với phục trang phim lịch sử.

“Đưa một bộ cổ phục ra trước công chúng, đặc biệt là trong các bộ phim, những người thực hiện không dám nói đó là phục chế, phục dựng”, Nguyễn Đức Lộc phân trần. Bởi nếu làm chuẩn, chỉ một bộ cổ phục đúng với lịch sử sẽ có giá vài trăm triệu đến cả tỷ đồng với kỹ thuật dệt, chất liệu, thêu... đều 100% “made in Vietnam”. 

Biết là khó, song đạo diễn Huỳnh Tuấn Anh của Phượng Khấu vẫn quyết tâm dấn thân.  Ê kíp làm phim kỳ vọng, với sự chung tay của những người có kiến thức và tâm huyết sẽ gây dựng được một “kho” phục trang điện ảnh mang màu sắc của giai đoạn từ 1840-1847, khi bà Từ Dụ vượt nhiều hiểm nguy để đưa con trai (hoàng tử Hồng Nhậm) lên ngôi.

Mai An
(sggp.org.vn)

CÁC TIN KHÁC
Ra mắt Tủ sách Văn học trong nhà trường (18-09-2019)
Nghệ thuật tiếp cận công nghệ hiện đại: Khó vẫn phải làm (17-09-2019)
Giải Sách hay để trống hạng mục văn học trong nước (16-09-2019)
Chấn hưng nghệ thuật sơn mài truyền thống (13-09-2019)
Nỗi niềm “thế hệ cuối” làm đồ chơi Trung thu truyền thống cho trẻ (12-09-2019)
Tín hiệu vui từ phim đề tài xã hội (11-09-2019)
Giỗ tổ và chuyện "đạo" làm nghề trong nghệ thuật (10-09-2019)
Liên hoan phim Venice 2019: Táo bạo và tranh cãi (09-09-2019)
Trưng bày 30 tác phẩm tranh Lụa về Đà Nẵng và miền Trung-Tây Nguyên (07-09-2019)
Nàng Kiều trên sân khấu múa rối thử nghiệm (06-09-2019)
Con đường lý tưởng tới phim dài đầu tay (05-09-2019)
Xúc động với chương trình nghệ thuật 'Mùa thu nhớ Bác' (04-09-2019)
Băn khoăn “Thành phố nhiếp ảnh” (03-09-2019)
“Phá rào” để phong danh hiệu (30-08-2019)
Hư cấu không thể thiếu (29-08-2019)
Khi nghệ sĩ tâm huyết với nhạc Việt trở về (28-08-2019)
Nội lực của văn học đồng bằng (27-08-2019)
Đa sắc màu trong triển lãm tranh của họa sĩ Duy Ninh (27-08-2019)
Điện ảnh khó mơ xa khi nhân lực thiếu và yếu (22-08-2019)
Triển lãm 'Nhớ về Bác' giới thiệu các tác phẩm của các họa sỹ nổi tiếng (21-08-2019)
Thứ tư, ngày 18/09/2019
Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Tình yêu là trạng thái mà khi đó hạnh phúc của một người khác trở nên cực kỳ quan trọng đối với hạnh phúc của bạn.
Robert A Heinlein

Với những kẻ độc ác, mọi thứ đều là cái cớ.
Voltaire

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn