VĂN NGHỆ ĐỜI SỐNG
Muốn sân khấu tồn tại, người làm nghề phải 'cựa quậy'

Câu chuyện làm sao để không còn bám víu vào 'bầu sữa' ngân sách, thật sự bán được vé để sàn kịch có thể đi bằng chính đôi chân mình vẫn là vấn đề đau đầu với sân khấu kịch phía Bắc.
Bản chất lớn nhất của sân khấu là đối thoại, không đối thoại được với cuộc sống thì... nghỉ chơi! Mình diễn cho người ta xem mà không đưa ra được những vấn đề người ta quan tâm, bức xúc, trăn trở thì ai mà xem (Phạm Thị Minh Thái).


1. Đêm 23-2, tại Trung tâm Văn hóa Pháp ở Hà Nội, suất diễn mở màn sau tết của Đoàn kịch LucTeam - một đơn vị kịch tư nhân hiếm hoi của sân khấu phía Bắc do nghệ sĩ Trần Lực thành lập tháng 11-2017, khán giả chộn rộn mua vé trong thời tiết khá lạnh. 

Đón khán giả ngay cửa ra vào, nghệ sĩ Trần Lực vui vẻ nói: "Mọi người thông cảm, bán vé, soát vé, hậu đài, diễn viên... đều là các em sinh viên nên vẫn còn lúng túng lắm!".

Hôm ấy, sân khấu diễn vở kịch phi lý hay còn gọi là "hài kịch - nghịch dị" của tác giả Eugène Ionesco Nữ ca sĩ hói đầu (đạo diễn: Trần Lực). Đạo cụ, cảnh trí trong vở diễn khá đơn giản trên phông nền trắng - đen, suốt vở hầu như không có chuyển cảnh. Diễn viên cũng không nhiều, chỉ độ 5, 6 người. Kịch không có nhiều cao trào, không có nhiều hành động kịch, các nhân vật cứ thế rề rà với những câu thoại.

Những tình huống bày ra đôi lúc thật ngớ ngẩn, phi lý, các nhân vật cứ thế hồn nhiên trong sự phi lý của mình để rồi một khi đã thấm, khán giả nghiệm ra rằng có lý đó chứ, mặc dù có thể có lý trong chua chát. Một cặp vợ chồng trưởng giả người Anh gần như đi trọn đời bên nhau mà vẫn cảm thấy xa lạ, không thể thấu hiểu, không thể "nhận" ra nhau...

2. NSƯT Triệu Trung Kiên - phó giám đốc Nhà hát Cải lương VN, người gần như không bỏ sót vở diễn nào của LucTeam từ ngày đầu thành lập, từ vở Quẫn rồi Cơn ghen của Lọ Lem - tỏ ra thích thú khi nói về đoàn kịch tư nhân này: "Kịch của LucTeam không dễ xem, nếu bạn đến với tâm thế xem một vở kịch giải trí thông thường sẽ có chút thất vọng. Có thể nói anh là người tiên phong liều lĩnh và tôi thích sự liều lĩnh của anh trong tình hình sân khấu trầm lắng như hiện nay".

NSƯT Trần Lực chia sẻ nhiều người cho là anh... quẫn khi trong thời điểm dở hơi cám hấp như thế này mà lại ra sân khấu. 

"Muốn sân khấu tiếp tục tồn tại, người làm nghề phải "động đậy", cựa quậy. Muốn tồn tại phải có sự khác biệt. Sân khấu chết là do chúng ta làm như thế nào thôi, tại anh làm chán khán giả mới không mua vé. Anh diễn kịch mà khán giả chịu bỏ tiền mua từng tấm vé của anh đó mới là sống thật".

NSND Lê Khanh, ngôi sao kịch nói đất Bắc, đã bỏ thời gian mấy tháng trời ròng rã cùng các bạn trẻ trong nhóm LucTeam tập luyện cho vở Nữ ca sĩ hói đầu. Với diễn xuất vẫn rất thanh xuân trong một êkip trẻ, chị đúc kết: "Không phải khán giả không muốn xem sự khác biệt, mà quan trọng sự khác biệt đó có chinh phục được giới trẻ hay không".

3. Tư duy muốn thay đổi, tự chủ bán được vé cho khán giả ở một số đoàn cải lương phía Bắc xem ra vẫn còn cam go, vì tâm lý muốn được an toàn khi vẫn trông chờ vào "bầu sữa" ngân sách. 

Đạo diễn Triệu Trung Kiên cho rằng có đơn vị chưa hướng tới khán giả, chưa đặt sự quan tâm sức nặng sống chết trong từng vở diễn. Vấn đề bán vé hay không vẫn còn nằm trong tính toán nâng lên đặt xuống với một sự e ngại.

Ông Huỳnh Anh Tuấn - giám đốc Sân khấu IDECAF, một ông bầu có nhiều kinh nghiệm ở sân khấu xã hội hóa phía Nam - khẳng khái: "Sân khấu IDECAF cũng khó khăn, cũng đang tự ăn mòn. 

Diễn viên lên tivi hết đến nhàm chán thì ai mà chịu khó đến sân khấu coi. Sân khấu nhà nước hay tư nhân cũng vậy, phải sòng phẳng với khán giả. Chức năng cao nhất của nghệ thuật cũng phải đáp ứng được nhu cầu giải trí. 

Đầu tiên sân khấu phải tự thấy mình dở. Chúng ta phải tôn trọng khán giả, làm hay thì họ coi, không hay tự động dần dần khán giả biến mất!".

Đồng tình với quan điểm sòng phẳng với khán giả của ông Tuấn, đạo diễn Trần Lực vẫn đang kiên trì với lối đi riêng của mình với những vở diễn cần có sự tập luyện cao độ của các diễn viên (mất 4-6 tháng tập luyện) để mỗi một sự di chuyển, mỗi một câu thoại có ý nghĩa riêng. 

Anh ý thức rất rõ một đơn vị tư nhân sẽ không có ai hỗ trợ, chạy vạy thuê rạp cho từng đêm diễn. "Chúng tôi tìm lối đi khác biệt để có một đối tượng khán giả riêng. Bọn tôi sẽ nỗ lực hết mình nhưng nếu làm không hay, khán giả không mua vé thì chúng tôi chấp nhận dẹp!".

Sân khấu cả nước đang có những khó khăn và chuyện bán được vé ở các sân khấu kịch, cải lương phía Bắc càng nan giải hơn. Những "cựa quậy" của những con người tâm huyết chưa thể khẳng định hiệu quả ra sao, nhưng ít ra có những động thái tích cực vẫn hơn ngồi đó than vãn...

 (tuoitre.vn)
CÁC TIN KHÁC
Kết quả đề cử Giải Mai Vàng 2019: Nhiều gương mặt mới (06-12-2019)
“Giọng hát hay Đà Nẵng mở rộng 2019" cuộc thi ấn tượng (06-12-2019)
Slim V đưa âm nhạc hàn lâm đến đại chúng với hoà nhạc “Hạnh phúc“ (05-12-2019)
Ca sĩ làm live show: Nỗ lực vì danh tiếng! (04-12-2019)
Cá hoá Long - thời cơ thị trường tranh Việt (03-12-2019)
Nhìn lại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 21 năm 2019 Nhiều đổi mới, nâng cao chất lượng tác phẩm (02-12-2019)
Sôi động thị trường sách tết (29-11-2019)
Bế mạc Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 21, Song Lang thắng lớn (28-11-2019)
Đẩy nhanh việc đưa đàn bầu là di sản thế giới (27-11-2019)
Phim Việt phải có bản sắc văn hóa dân tộc (26-11-2019)
Nhiều thách thức trong đào tạo viết văn (25-11-2019)
Trưng bày hơn 100 sản phẩm mỹ nghệ kim hoàn đặc sắc (24-11-2019)
Đà Nẵng tôn vinh đóng góp của các nghệ sĩ, nghệ nhân đối với nền văn hóa, nghệ thuật thành phố (22-11-2019)
Liên hoan phim Việt Nam 21: Khó tìm được Bông sen vàng phim truyện (21-11-2019)
NSND Hoàng Dũng - Đi dạy học, tôi muốn sinh viên phải "đau" (20-11-2019)
Sự trở lại ấn tượng của thế hệ ca sĩ cũ (19-11-2019)
Biết làm, cải lương vẫn ăn khách (18-11-2019)
Bạn có biết: Hoạt động nghệ thuật giúp cơ thể khỏe mạnh hơn (15-11-2019)
'Tại sao không có danh họa nào là phụ nữ?' (14-11-2019)
Bán đấu giá bản nhạc viết tay hồi trẻ của thiên tài soạn nhạc Mozart (13-11-2019)
Thứ bảy, ngày 07/12/2019
Hãy mơ như thể bạn sẽ sống mãi và hãy sống như thể bạn sẽ chết hôm nay.
James Dean

Hướng ngược gió, càng hợp để bay, tôi không sợ ngàn vạn người ngăn cản, chỉ sợ chính bản thân mình đầu hàng.
Khuyết danh

Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn